Ta strona używa cookie. Korzystając z niej wyrażasz zgodę na ich używanie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.
Akceptuję

Loading...


Szukaj Menu
A A A wysoki kontrast: A A

Portal Promocji Eksportu



Co warto wiedzieć o gospodarce

Wyślij Drukuj Pobierz dodał: Anna Mackiewicz | 2015-06-15 12:06:39
indie, pkb, bezrobocie, inflacja, gospodarka

Po reformach o Indiach można mówić jako o silnej, dynamicznej i szybko rozwijającej się gospodarce, która integruje się coraz bardziej z gospodarką światową. Rozrastająca się i ulegająca zachodniej modzie klasa średnia kreuje duży popyt na towary konsumpcyjne.


 

Na początku ostatniego roku fiskalnego (1 kwietnia 2014 r.) tempo wzrostu PKB Indii spadło poniżej 5 proc., co doprowadziło do poważnych obaw odnośnie długoterminowej perspektywy wzrostu gospodarki Indii. W roku fiskalnym 2012/2013 tempo wzrostu PKB Indii spadło do 4,5 proc. i, mimo że Bank Centralny Indii wprowadził różne inicjatywy, aby poprawić sytuację, w roku 2013/2014 odnotowano tylko 4,7 proc.

Jednakże najnowsze, przedstawione przez rząd Indii dane wskazują na zwiększenie tempa wzrostu PKB w pierwszej połowie ostatniego roku fiskalnego. Gospodarka rosła w tempie 5,0 proc. w pierwszym kwartale roku budżetowego 2014/2015 (kwiecień – czerwiec 2014) oraz 5,3 proc. w drugim kwartale (lipiec – wrzesień 2014).

 

źródło: Bank Światowy (styczeń 2015 r.)

 

Bank Centralny Indii podejmował działania na rzecz zmniejszenia deficytu obrotów bieżących i deficytu fiskalnego, które również przyczyniły się do pozytywnych wyników. Dzięki temu deficyt obrotów bieżących spadł z 4,7 proc. PKB w roku finansowym 2012/2013 do 1,7 proc. PKB Indii w roku finansowym 2013/2014. Jednocześnie deficyt fiskalny Indii spadł z 4,9 proc. PKB w roku obrotowym 2012/2013 do 4,5 proc. w roku obrotowym 2013/2014.

Według prognozy Międzynarodowego Funduszu Walutowego (IMF) gospodarka Indii była na drodze do osiągnięcia wzrostu PKB w wysokości 5,6 proc. w 2014 roku. Fundusz dokonał zatem korekty swoich wcześniejszych szacunków, według których gospodarka Indii miałaby wzrosnąć o 5,4 proc. Na poprawę prognoz wpływ miały m.in. wdrażane przez rząd ważne inicjatywy polityczne i gospodarcze.

Przedstawiciele IMF podkreślili potrzebę kontynuowania reform, szczególnie w sektorach infrastrukturalnym, energetycznym oraz górniczym. Jednak przeszkody biurokratyczne, jakie wiążą się z uzyskiwaniem wymaganych zezwoleń w różnych państwowych agencjach dla rozpoczęcia projektów inwestycyjnych, mogą doprowadzić do spadku aktywności inwestorów w niedalekiej przyszłości i pogorszenie wzrostu PKB.

Wskaźnik inflacji wyniósł w 2013 r. 9,7 proc. Bank centralny Indii wskazał, że głównym jego priorytetem jest dalsze obniżanie stopy inflacji. W związku z tym, bank zwiększył stopę procentowa do 8 proc. na początku 2014 roku.

W ostatnim roku budżetowym deficyt ukształtował się na poziomie 5,8 proc. Przyczyniły się do tego rosnące wydatki rządowe, poniesione na rzecz kilku programów socjalnych, w szczególności na rzecz Narodowego Programu Gwarancji Zatrudnienia na Terenach Wiejskich (Mahatma Gandhi National Rural Employment Guarantee Programme).

 

 

Wybrane wskaźniki makroekonomiczne gospodarki Indii:

Wskaźniki

2009-10

2010-11

2011-12

2012-13

2013-14

PKB wartość globalna (w mld dol.)

1 254

1 597

1 676

1 825

1877

PKB wartość na 1 mieszkańca według kursów rynkowych (w dol.)

1 147

1 417

1 540

1 503

1499

PKB wartość na 1 mieszkańca PPP (w dol.)

4129

4549

4883

5138

5410

Tempo wzrostu PKB w proc. (ceny stałe)

8,5%

10,3%

6,6%

 

4,7%

 

5,00%

Relacja deficytu/nadwyżki finansów publicznych do PKB w proc.

-5,4%

-3,4%

-2,9%

-3,8%

b.d.

Relacja całkowitego długu publicznego do PKB w proc.

74,97%

69,42%

68,05%

bd

51,8%*

Stopa inflacji (indeks cen konsumpcyjnych CPI)

10,9%

12%

8,9%

9,3%

10,9%

Stopa bezrobocia w proc.

4,2%

3,9%

3,5%

3,4%

3,4%

Wartość obrotów handlu zagranicznego (w mln dol.)

617 796

799 974

792 300

790 987

764 594

Wartość eksportu (w mln dol.)

272 996

371 978

303 700

300 400

 

314 405

Wartość importu (w mln dol.)

344 800

427 996

488 600

490 736

450 197

Wartość rocznego napływu ZIB (w mln dol.)

35 649

27 431

36 190

24 196

28 199

Wartość rocznego odpływu ZIB (w mln dol.)

15 929

15 933

12 456

8 486

1 679

Skumulowana wartość ZIB w kraju (mln dol.)

167 023

205 580

206 354

224 988

226 748

Skumulowana wartość ZIB kraju za granicą (w mln dol.)

79 164

96 901

109 509

118 072

119 838

 

Dane statystyczne wskazują na systematyczny spadek od kilku lat stopy bezrobocia. O ile w roku 2009/10 wskaźnik ten wynosił 4,2 proc., to rok później spadł do 3,9 proc., a w roku 2011/12 do 3,5 proc. W latach 2012/13 oraz 2013/14 stopa bezrobocia wyniosła natomiast po 3,4 proc.

 

źródło: Bank Światowy (styczeń 2015 r.)

 

Do najważniejszych z punktu widzenia dynamiki rozwoju należały następujące branże: górnictwo, produkcja przemysłowa, budownictwo, handel, hotelarstwo, usługi transportowe oraz telekomunikacja.

 

Bogactwa naturalne 

 

Indie posiadają wiele surowców mineralnych. Eksploatowane są złoża węgla kamiennego, szczególnie bogate w dorzeczu rzeki Damodar w stanach Zachodni Bengal i Bihar. W kraju są też złoża ropy naftowe, ale wydobycie tego surowca nie zaspokaja w pełni potrzeb wewnętrznych kraju. Główne pola roponośne znajdują się na szelfie wzdłuż zachodniego wybrzeża kraju. Inne udokumentowane pokłady położone są w stanach Asam oraz Gudżarat.

W stanach Bihar i Odisha wydobywa się rudy żelaza, na wyżynie Dekan - rudy manganu, a w Biharze i Radżastanie - mikę.

Wydobywane są również boksyt, ruda tytanu, chrom, magnez, wapień, dolomit, kaolin, gips, apatyt, fosforyt, steatyt, fluoryt.

 

 

Szybki wzrost

 

Nie ma chyba branży, która przeżywałaby okres stagnacji. Potrzeby są ogromne. Poza sztandarowymi informatyką i biotechnologią, są jeszcze dziedziny wyjątkowo szybko się rozwijające: rolnictwo oraz przetwórstwo płodów rolnych, energetyka, komunikacja, infrastruktura.

Od ponad piętnastu lat rząd przeprowadza reformy ekonomiczne, co wiąże się m.in. ze zniesieniem licencji dla większości gałęzi przemysłu, z prywatyzacją przemysłu uprzednio zmonopolizowanego przez państwo oraz liberalizacją handlu zagranicznego, poprzez stopniowe redukcje opłat celnych.

Złagodzenie ograniczeń dla handlu zagranicznego w prawie wszystkich indyjskich gałęziach przemysłu było silnym bodźcem dla napływu do kraju Bezpośrednich Inwestycji Zagranicznych (ang. Foreign Direct Investment – FDI).

Jedenasty pięcioletni plan rozwoju Indii w latach 2007-2012 położył nacisk nie tylko na kwestie gospodarcze, ale także na najistotniejsze sprawy społeczne. Według planu, wzrost gospodarczy miał stać się kołem zamachowym do wyższego standardu życia całego społeczeństwa. Podstawowym problemem jest bogacenie się ośrodków przemysłowych kosztem biednej prowincji, zajmującej się wyłączne rolnictwem. Taki stan rzeczy wymusza na rządzących zapewnienie pomocy najbiedniejszym i doprowadzenie do spadku liczby osób żyjących poniżej progu ubóstwa oraz nieposiadających dostępu do najpotrzebniejszych produktów i usług.

Następnym celem władz centralnych jest zwiększanie efektywności rolnictwa oraz uzyskanie 4-proc. wzrostu PKB z tego sektora. Modernizacja rolnictwa ma doprowadzić do zwiększenia plonów, a tym samym pomóc uzyskać dodatkowe 20 milionów ton żywności dla najuboższych.

Rząd zdecydował też o dwukrotnym podniesieniu wydatków na szkolnictwo, czego efektem ma być: wzrost dostępności do edukacji dla najuboższych, poprawienie jakości nauczania, zmniejszenie o 30 procent liczby uczniów szkół podstawowych, którzy nie kończą nauki, wzrost liczby studentów z 11 proc. do 21 proc. oraz powstanie wyższych uczelni, których poziom nie będzie odbiegał od światowych standardów. Poprawa usług medycznych, wraz ze zwiększoną ich dostępnością, ma poprawić stan zdrowia obywateli. Rezultatem tych działań ma być zmniejszenie o połowę: niedożywienia u dzieci, anemii u kobiet i dziewczynek oraz poprawienie standardów rodzenia.

W zakresie bezpieczeństwa energetycznego podkreślono znaczenie tanich surowców, oszczędzania w tym sektorze, wyższej wydajności oraz rozwoju odnawialnych źródeł energii.

 

Otoczenie biznesowe

 

W opublikowanym wspólnie przez World Bank i International Finance Corporation rankingu „Doing Business 2013”, grupującym gospodarki przyjazne dla prowadzenia biznesu, na 183 sklasyfikowane kraje Indie zajęły 132. miejsce. Stosunkowo wysoko zostały ocenione procedury związane z otrzymaniem kredytu i ochrony inwestorów, zaś najniżej - czynności związane z uzyskaniem pozwoleń budowlanych, a także rozpoczęciem działalności biznesowej oraz egzekwowaniem kontraktów.

Indie to kraj wielkości obszaru Unii Europejskiej, ale o trzykrotnie większej liczbie ludności, a importuje niewiele więcej niż Polska. Ograniczona „pojemność” rynku nie zamyka zatem dużych perspektywy rozwoju w przyszłości. Wejście na rynek wymaga jednak znacznych nakładów finansowych. Jest on często niedostępny dla niedużych firm dysponujących małymi zasobami kapitałowymi bądź nieopłacalny dla firm dużych, ale planujących rozwój w kategoriach czasowych opartych na kadencji zarządu. Przy braku ogólnej strategii narodowej wspierania eksportu jest to zapewne jeden z powodów ciągle ograniczonego zainteresowania Indiami.

Obecnie rynek indyjski jest na etapie rozwoju i uzyskanie udziału w rynku nie wymaga odebrania go konkurencji. Sytuacja ta jest jednak przejściowa, a konserwatyzm uczestników rynku spowoduje, że rynek po osiągnięciu dojrzałości będzie bardzo trudno dostępny dla nowych graczy.

 

Bariery w dostępie do rynku

 

Warta podkreślenia jest specyfika Indii (odległość geograficzna, ochrona miejscowych grup interesów, znaczny udział sektora państwowego w niektórych dziedzinach, relacje cenowo-kosztowe). Narzuca ona stosowanie określonych, stosunkowo zaawansowanych technik handlu zagranicznego, które często nie są znane polskim przedsiębiorstwom. Niemniej dotychczasowa współpraca polsko-indyjska utrwaliła dobrą opinię o Polsce jako dostawcy dóbr i usług, głównie w branży górniczej i energetycznej.

Mimo dużego potencjału, rynek indyjski jest rynkiem trudnym. Przeszkodami w handlu są:

  • wysoki poziom barier ochronnych (cła i podatki)
  • liczne bariery pozataryfowe
  • możliwość arbitralnych decyzji urzędniczych, podejmowanie ich w dowolnym czasie, lub nie podejmowanie w ogóle (czasami może oznaczać to paraliż jakichkolwiek działań)
  • utrudnienia w pozyskiwaniu walut na import
  • zawiły system gospodarczych regulacji prawnych. Konieczność uzyskiwania licencji eksportowych i importowych powoduje, że nawet dużym firmom nie opłaca się dokonywać jednostkowego importu
  • skomplikowane i niejasne procedury celne
  • duża ilość postępowań antydumpingowych
  • często występujące przepisy utrudniające lub eliminujące obrót towarem importowanym
  • uprzywilejowanie producentów krajowych przy zamówieniach rządowych


Indie, mimo prowadzonej od kilku lat stopniowej liberalizacji i otwieraniu gospodarki na konkurencję zewnętrzną, nadal trudno uznać za państwo o swobodnym dostępie do rynku. Kraj ten nie podpisał bowiem porozumienia WTO w sprawie zamówień publicznych i utrzymuje wysokie preferencje dla lokalnych państwowych producentów (10-15 proc.), a także dla lokalnych małych przedsiębiorstw (15 proc.).

Nadal istnieje lista towarów, które w drodze zamówień publicznych mogą być kupowane jedynie od lokalnych małych przedsiębiorców (small scale industries – SSI), choć została ona znacznie zredukowana, z 839 pozycji w 1991 r. do 326 w 2006 r. i 114 obecnie. Istnieje państwowa kontrola cen na towary spożywcze, farmaceutyki i paliwa, które obecnie, po znacznych podwyżkach cen ropy naftowej są sprzedawane przez firmy paliwowe ze znacznymi stratami.

We wrześniu 2007 r. ustanowiono pułap ceny gazu dla indywidualnych odbiorców poniżej cen na międzynarodowym rynku, co może powstrzymać firmy prywatne od dalszych poszukiwań i eksploracji złóż gazu. Podobna sytuacja istnieje w przypadku inwestycji w energetyce, do których firmy zagraniczne podchodzą z dużą ostrożnością. Dotacje do rolnictwa – woda, energia, nawozy stanowią niemal 2 proc. wydatków budżetowych i są istotną przeszkodą w zwiększeniu wydatków z budżetu na inwestycję infrastrukturalne i w energetyce.

 

źródło: Bank Światowy (styczeń 2015 r.)